Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 được Quốc hội khóa XV, kỳ họp thứ 10 thông qua ngày 10/12/2025, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026, riêng các quy định liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 được ban hành nhằm mục đích: (i) Thể chế hóa kịp thời, đầy đủ các chủ trương, đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước; (ii) Bám sát các mục tiêu, định hướng được xác định trong Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo Quyết định số 508/QĐ-TTg ngày 23/4/2022; (iii) Kế thừa và phát huy những quy định đã mang lại tác động tích cực đến kinh tế - xã hội của Luật Thuế thu nhập cá nhân hiện hành; đồng thời, sửa đổi, bổ sung những quy định không còn phù hợp để kịp thời giải quyết những vấn đề bất cập phát sinh trong thực tế, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của cá nhân người nộp thuế cũng như yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước; (iv) Bảo đảm mục tiêu hội nhập kinh tế quốc tế, phù hợp với xu hướng phát triển, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính.

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 gồm 04 chương, 29 điều với các điểm mới, nội dung quan trọng như sau:

Thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng, tài sản số thuộc diện chịu thuế

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 sửa đổi, hoàn thiện quy định về cách tính thuế, thu nhập chịu thuế đối với từng loại thu nhập, kết cấu lại và điều chỉnh tên một số điều để tương ứng với nội dung sửa đổi.

Luật bổ sung quy định về nhóm thu nhập khác thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân tại khoản 10 Điều 3, gồm: (i) Thu nhập từ chuyển nhượng tên miền internet quốc gia Việt Nam “.vn”; (ii) Thu nhập từ chuyển nhượng kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon; (iii) Thu nhập từ chuyển nhượng biển số xe trúng đấu giá theo quy định của pháp luật; (iv) Thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số; (v) Thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng.

Đối với thu nhập từ chuyển nhượng vốn, tại khoản 1 Điều 13, khoản 1 Điều 23 Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, bổ sung phương pháp tính thuế trong trường hợp không xác định được giá mua và các chi phí liên quan đến việc chuyển nhượng vốn thì thuế thu nhập cá nhân được xác định bằng giá chuyển nhượng nhân với thuế suất 2% (áp dụng thống nhất cho cả cá nhân cư trú và không cư trú).

Miễn thuế tiền lương thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ, làm thêm giờ, ngày không nghỉ phép

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 sửa đổi, hoàn thiện và bổ sung quy định đối với một số khoản thu nhập được miễn thuế (Điều 4, Điều 5). Cụ thể:

Bổ sung một số khoản thu nhập miễn thuế để thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước tại các Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 của Bộ chính trị về phát triển kinh tế tư nhân và một số luật được ban hành gần đây. Theo đó, miễn thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công từ thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; miễn thuế trong thời hạn 05 năm đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân là nhân lực công nghệ cao thực hiện hoạt động nghiên cứu và phát triển công nghệ cao hoặc công nghệ chiến lược…

Bổ sung miễn thuế đối với thu nhập từ lãi trái phiếu chính quyền địa phương; miễn thuế đối với toàn bộ tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ; miễn thuế đối với tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo quy định của pháp luật.

Sửa đổi, hoàn thiện quy định miễn thuế đối với tiền lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả; thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện chi trả (bao gồm cả chi trả hàng tháng và một lần).

Bổ sung miễn thuế đối với thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính của cá nhân được công nhận kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các bon của cá nhân được cấp tín chỉ các bon; thu nhập từ tiền lãi trái phiếu xanh; thu nhập từ chuyển nhượng lần đầu trái phiếu xanh sau khi phát hành.

Bổ sung miễn thuế đối với chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở thành lập theo quy định của pháp luật về chứng khoán được nắm giữ từ 02 năm trở lên kể từ ngày mua; giảm 50% thuế thu nhập cá nhân đối với lợi tức của nhà đầu tư cá nhân được chia từ quỹ đầu tư chứng khoán, quỹ đầu tư bất động sản thành lập theo quy định của Luật Chứng khoán trong thời hạn do Chính phủ quy định.

Nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế của hộ, cá nhân kinh doanh lên 500 triệu đồng/năm

Một trong những sửa đổi quan trọng của Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (Điều 7) là điều chỉnh mức doanh thu không phải nộp thuế của hộ, cá nhân kinh doanh từ 200 triệu đồng/năm lên 500 triệu đồng/năm và cho trừ mức này trước khi tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu. Việc sửa đổi này nhằm giảm gánh nặng tuân thủ và tạo thuận lợi cho hộ, cá nhân kinh doanh, đặc biệt là các hộ kinh doanh nhỏ và vừa.

Đồng thời, Luật bổ sung phương pháp tính thuế trên thu nhập (doanh thu - chi phí) đối với hộ, cá nhân kinh doanh, theo đó:

- Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 500 triệu đồng đến 3 tỷ đồng: Áp dụng thuế suất 15% trên thu nhập.

- Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 3 tỷ đồng đến 50 tỷ đồng: Áp dụng thuế suất 17% trên thu nhập.

- Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 50 tỷ đồng: Áp dụng thuế suất 20% trên thu nhập.

Riêng cá nhân có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm đến 3 tỷ đồng được lựa chọn phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu hoặc theo thu nhập.

Cá nhân cho thuê bất động sản, trừ hoạt động kinh doanh lưu trú, nộp thuế thu nhập cá nhân được xác định bằng phần doanh thu năm vượt trên 500 triệu đồng nhân với thuế suất 5%.

Ngoài ra, Luật còn điều chỉnh mức thuế suất từ 2% lên 5% đối với một số khoản thu nhập từ hoạt động cung cấp sản phẩm và dịch vụ nội dung thông tin số về giải trí, trò chơi điện tử…

Tăng mức giảm trừ gia cảnh lên 15,5 triệu đồng

Nâng mức giảm trừ gia cảnh là nội dung được rất nhiều người lao động mong đợi. Đây được đánh giá là bước điều chỉnh quan trọng nhằm đưa chính sách thuế tiệm cận hơn với thực tiễn đời sống, giảm gánh nặng cho người làm công ăn lương.

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (Điều 10) đã đưa mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế là 15,5 triệu đồng/tháng, mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc từ 6,2 triệu đồng/tháng (đã được quy định tại Nghị quyết số 110/2025/UBTVQH15 ngày 17/10/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội) vào quy định tại Luật. Nội dung này có hiệu lực ngay từ kỳ tính thuế năm 2026.

Đồng thời, Luật cũng giao Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh này trên cơ sở biến động của giá cả, thu nhập (không còn quy định chỉ số giá tiêu dùng (CPI) biến động trên 20% mới điều chỉnh như trước) để bảo đảm phù hợp linh hoạt với tình hình kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ (khoản 2 Điều 10).

Khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo được giảm trừ vào thu nhập trước khi tính thuế

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 sửa đổi, hoàn thiện phạm vi xác định các khoản đóng góp từ thiện, nhân đạo được giảm trừ cho phù hợp với thực tế. Theo khoản 1 Điều 11, các khoản đó gồm: Khoản đóng góp vào tổ chức, cơ sở chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, người khuyết tật, người già không nơi nương tựa; khoản đóng góp vào quỹ từ thiện, quỹ nhân đạo, quỹ khuyến học; khoản đóng góp vào các tổ chức có chức năng huy động tài trợ.

Đồng thời, Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 bổ sung các khoản giảm trừ trước khi tính thuế đối với khoản chi phí cho y tế, giáo dục (khoản 2 Điều 11) để thực hiện các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị (Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân).

Điều chỉnh biểu thuế lũy tiến từng phần giảm từ 7 bậc thành 5 bậc

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (Điều 9) điều chỉnh biểu thuế lũy tiến từng phần áp dụng đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công theo hướng giảm số bậc thuế từ 7 bậc thành 5 bậc và nới rộng khoảng cách giữa các bậc.

Theo đó, các mức thuế suất được áp dụng lần lượt là 5%, 10%, 20%, 30% và 35%. Thuế suất thấp nhất 5% áp dụng với phần thu nhập tính thuế đến 10 triệu đồng/tháng và thuế suất cao nhất 35% áp dụng đối với phần thu nhập tính thuế trên 100 triệu đồng/tháng.

Quy định trên nhằm bảo đảm mục tiêu điều tiết thu nhập cao để phục vụ các mục tiêu an sinh xã hội. Biểu thuế mới được đánh giá là giúp giảm tình trạng “nhảy bậc”, hạn chế “sốc thuế” khi quyết toán cuối năm và giúp người nộp thuế dễ tính toán, chủ động hơn trong kế hoạch tài chính cá nhân.

Nâng ngưỡng chịu thuế lên 20 triệu đồng với nhóm thu nhập tính theo từng lần phát sinh

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 điều chỉnh ngưỡng thu nhập từ 10 triệu đồng (trước đây) lên 20 triệu đồng để xác định thu nhập tính thuế đối với một số khoản thu nhập như thu nhập từ trúng thưởng, từ bản quyền, từ nhượng quyền thương mại, từ nhận thừa kế, quà tặng. Như vậy, đối với những trường hợp này, thuế thu nhập cá nhân được xác định bằng phần thu nhập, hay giá trị giải thưởng, tài sản vượt trên 20 triệu đồng tính theo từng lần phát sinh nhân với thuế suất.

(Ảnh: Internet)